ORIGMARK HABER KAYDI · dxXpN9s · English

mezirme.com bu haberi Origmark'a 10.11.2026 05:29 tarihinde kaydetti.

🔏 Origmark kaydı

Fuat Bozkurt'un kaleminden Şah İbrahim Velî Ocağı ve Mezirme

Halkbilimci Prof. Dr. Fuat Bozkurt'un Şah İbrahim Velî Ocağı üzerine yazdıkları: ocağın kökeni, örgütlenmesi, 1986 Ballıkaya gezisi, belgeler ve deyişler. Kendi sözleriyle, kaynaklarıyla.

Kurum: mezirme.com (@mezirme.com)
Kayıt saati: 10.11.2026 05:29:50 (İstanbul)
Haberin adresi: https://mezirme.com/yazilar/fuat-bozkurt-sah-ibrahim-veli-ocagi/
Metin özgünlük oranı: %100
En benzer önceki kayıt: Örnek Haberler · 10.11.2026 01:21 · Örnekkent'te 12 kilometrelik bisiklet yolu cumartesi açılıyor
Parti: #23
Bitcoin damgası: Bitcoin zincirinde onaylandı · .ots dosyası
Base kaydı: Henüz bağlı değil (Bitcoin damgası geçerli)

Bu haberi kaynak göstererek aktarırken

Başka bir yayın olarak bu haberi aktarıyorsan kaynak rozetini kullan. Rozet doğrudan habere gider; yanındaki bağlantı bu belgeyi açar. Diğer rozet ve düğmeler: Origmark düğmeleri.

Standart

Origmark kaydını doğrula

<span style="display:inline-flex;align-items:center;gap:8px;flex-wrap:wrap"><a href="https://mezirme.com/yazilar/fuat-bozkurt-sah-ibrahim-veli-ocagi/" target="_blank" rel="noopener"><img src="https://verify.origmark.com/rozet/kaynak/dxXpN9s.svg" height="44" alt="Kaynak: mezirme.com · habere git" style="height:44px;width:auto;border:0;vertical-align:middle"></a><a href="https://verify.origmark.com/k/dxXpN9s" target="_blank" rel="noopener" style="font:12px system-ui,sans-serif;color:#5B5AA7">Origmark kaydını doğrula</a></span>

Kompakt

Origmark kaydı

<span style="display:inline-flex;align-items:center;gap:8px;flex-wrap:wrap"><a href="https://mezirme.com/yazilar/fuat-bozkurt-sah-ibrahim-veli-ocagi/" target="_blank" rel="noopener"><img src="https://verify.origmark.com/rozet/kaynak/dxXpN9s.svg?stil=kompakt" height="28" alt="Kaynak: mezirme.com · habere git" style="height:28px;width:auto;border:0;vertical-align:middle"></a><a href="https://verify.origmark.com/k/dxXpN9s" target="_blank" rel="noopener" style="font:12px system-ui,sans-serif;color:#5B5AA7">Origmark kaydı</a></span>

Yalnız yazı

Kaynak: mezirme.com: Fuat Bozkurt'un kaleminden Şah İbrahim Velî Ocağı ve Mezirme (Origmark kaydı)

<p style="font:14px/1.5 system-ui,sans-serif">Kaynak: <a href="https://mezirme.com/yazilar/fuat-bozkurt-sah-ibrahim-veli-ocagi/" target="_blank" rel="noopener">mezirme.com: Fuat Bozkurt&apos;un kaleminden Şah İbrahim Velî Ocağı ve Mezirme</a> (<a href="https://verify.origmark.com/k/dxXpN9s" target="_blank" rel="noopener">Origmark kaydı</a>)</p>

Bu haberin sahibi misin? Origmark'ta haberinizin altındaki “Origmark kaydı” etiketine basın; kendi mührünüzün kodu bu sayfanın başında çıkar.

Oran nasıl hesaplanıyor?

Haberin metni üç kelimelik parçalara bölünür. Son 72 saatte başka kurumların kaydettiği haberlerle karşılaştırılır. Ağda 24 saatten önce görülen parçalar arka plan sayılır, hesaba girmez. Oran, en çok örtüşen kayda göre daha önce görülmemiş parçaların yüzdesidir.

Oran metin benzerliğini gösterir. Haberin doğruluğu, kaynağı ya da kopya olup olmadığı hakkında karar değildir. Metni kayıttan önce başka yerde yayımlanmış haberleri bilmez.

Ölçüm yalnız kodla yapılır, kayıt anında donar, sonradan değişmez. Sürüm: 2.

Kaydı kendin doğrula

içerik özeti = sha256(aşağıdaki girdilerin alfabetik anahtarlı JSON hâli)
yaprak = sha256(içerik özeti + gönderi adresi)

Kayıtlı içerik özeti: 09468f77c67432a3722570525c8d14624ecb20d28733f7aa069047cdf03b5b6f

Yaprak: 3a7ddb5e5c9d99638ed9967520426ff982514d6a25bfbc1e0de77e7236a658cb
Kök (parti #23): 3a7ddb5e5c9d99638ed9967520426ff982514d6a25bfbc1e0de77e7236a658cb

Girdiler

{"alan":"mezirme.com","baslik":"Fuat Bozkurt'un kaleminden Şah İbrahim Velî Ocağı ve Mezirme","did":"did:plc:su5mzgknfe7qyjqxmtzjnztr","metin":"Mezirme’yi Anadolu Aleviliği içinde özel bir yere koyan şey, köyün Şah İbrahim Velî Ocağı ’nın merkezi olmasıdır. Bu ocak üzerine yazanlar arasında halkbilimci Prof. Dr. Fuat Bozkurt ’un ayrı bir yeri vardır. Bozkurt köye yalnızca araştırmacı olarak gelmemiştir: Kangal’ın Mamaş (bugün Soğukpınar) köyünde doğmuş, ailesi bu ocaktan geldiğine inanan bir dede ailesidir. Bu yüzden yazdıkları, hem alan araştırmasının hem de içeriden bir tanıklığın izlerini taşır.\n\nBu yazıda Bozkurt’un okuyabildiğimiz iki metnine dayanıyoruz:\n\nOkurken: Aşağıdaki görüşler Fuat Bozkurt’a aittir ve onun yorumları olarak aktarılmıştır. mezirme.com bu görüşleri benimsemez ya da reddetmez; farklı kaynakların farklı söylediği yerlerde bunu ayrıca belirtiyoruz. Bozkurt’un 2017 tarihli yazısı hakemli bir yayın değildir. Alıntılarda yazarın yazımı korunmuş, yalnızca açık dizgi hataları köşeli ayraç içinde düzeltilmiştir.\n\nEn geniş kitle tabanı olan Şah İbrahim Veli [O]cağı, Anadolu, Suriye ve Azerbaycan’a yayılmış Kızılbaş ocaklarından biridir. Ocak gerek yayılım alanı gerekse Alevilik içinde örgütlenme biçimi ile ilginç özellikler gösterir.\n\nMezirme’nin bu yapı içindeki yerini de açıkça belirtir:\n\nOcağın Anadolu’daki merkezi Malatya’nın Mezirme -yeni adı Bal[ı]kaya- köyüdür. Ocaktan gelen dedelerin Anadolu’ya buradan yayıldığı bilinir. Ocağa bağlı talipler daha çok İç ve Doğu Anadolu’da Kızılbaşlarıdır.\n\nBu tespit başka çalışmalarla da örtüşür. Harun Yıldız’ın Amasya yöresi üzerine makalesi ve Hasan Coşkun’un Kangal ocakları çalışması da ocağın merkezi olarak Ballıkaya’yı gösterir ( Yıldız 2012, s. 129 ; Coşkun 2015 ). Ayrıntılar için İnanç ve Kültür sayfamıza bakabilirsiniz.\n\nBozkurt’a göre ocağın etki alanı Halep çevresinden Karadeniz’e uzanan, ekseni Malatya, Sivas ve Tokat olan geniş bir yaydır:\n\nHalep çevresinde başlayan, Karadeniz’e değin uzanır. Malatya, Sivas Tokat illeri eksen sayılır. Bir hilal gibi genişleyen alanın bir ucu Azerbaycan’a dayanır. Güney Azerbaycan’da yaşayan Şah Sevenler ile birleşir.\n\nOcağın adını aldığı Şah İbrahim’in kim olduğu konusunda kaynaklar aynı şeyi söylemez. Bozkurt’un metni, bu görüşlerden ikisini yan yana verdiği için ayrıca değerlidir.\n\nErdebil görüşü. Bozkurt’un kendi görüşüne göre ocak, adını Safevî tarikatının şeyhlerinden, Şah İsmail’in büyük dedesi Şeyh Sadreddin İbrahim’den alır:\n\nOcak doğrudan Şah İsmail ilke ve öğretisinin temsilcisi olmasına karşın, adını Şah İsmail’in büyük dedesi Şeyh Sadreddin İbrahim’e dayandırır. Erdebil’de köklü Şeyh Safi tekkesi bulunmasına karşın onu değil de ikinci kuşaktan torunu İbrahim’i ata olarak benimser.\n\nBozkurt’un yazısına eklediği ve Abdülbâki Gölpınarlı’nın Tarih Boyunca İslâm Mezhepleri ve Şîîlik kitabından alınmış bölümde de Şeyh Şah İbrahim’in, babası Hace Ali ile hacca gittiği, babasının ölümünden sonra Erdebil’e döndüğü, Safevî tarikatı bağlılarınca önder tanındığı ve 851 (1447) yılında öldüğü anlatılır. Şah Cüneyd onun oğlu, Şah İsmail ise torununun oğludur ( Bozkurt 2017 ).\n\nNiğde görüşü. Bozkurt, Nejat Birdoğan’ın ve Faruk Sümer’in farklı bir görüşünü de aktarır. Buna göre ocağın atası, 14. yüzyılda Niğde yöresinde yaşamış ve Kadı Ahmed’in 1333’te tamamladığı eserde adı geçen Şah İbrahim Hacı ’dır. Birdoğan’a göre bu Şah İbrahim ayaklanıp idam edilmiş, oğulları ve yandaşları da Niğde’den Kangal yöresine göç etmiştir. Bozkurt bu görüşü Birdoğan’dan şöyle aktarır:\n\nNe olursa olsun, Şah İbrahim ocağı Asya geleneklerinin en güzel yaratıcılarından biridir ve tam bir Türkmen soyudur. İçinde bulundukları koşullar zorladığı için, soyağaçlarını Kerbela’ya bağlamışlardır.\n\nOcağın kendi anlatısı. Harun Yıldız’ın derlediği ocak içi sözlü geleneğe göre ise Şah İbrahim Velî, Şeyh Safiyyüddin’in soyundandır ve Erdebil’de yetişmiştir. Anadolu’ya geldikten sonra Elazığ’ın Sün köyüne, oradan Arguvan’ın Eymür köyüne, sonra da Ballıkaya’ya gelip tekkesini burada kurmuştur ( Yıldız 2012, s. 129–130 ).\n\nBu üç görüşten hangisinin doğru olduğuna karar vermek bu sitenin işi değildir. Yıldız’ın da belirttiği gibi, ocağa ilişkin şecere, icazetname ve tahrir kayıtları henüz ciddi biçimde incelenmemiştir ( Yıldız 2012, s. 129 ).\n\nBozkurt’un yazısının en çok üzerinde durduğu konu, ocağın Alevilik içindeki örgütlenmesidir. Ona göre ocak, Dede Garkın Ocağı’nı kendine pir , Seyyid Ali Kızıldeli Ocağı’nı da musahip kabul eder. Bozkurt bu düzeni bilinçli bir tercih olarak yorumlar:\n\nDede Garkın ocağı, Anadolu’ya en erken dönemlerde gelen ocaklardan biri, belki de en eskisi. Doğal olarak Anadolu Aleviliğinde saygın bir yeri var. […] İşte bu evrede 17-18. yüzyıllarda yeniden örgütlenen Şah İbrahim ocağı, artık yol ayrımı içinde bulunduğu Hacı Bektaş Tekkesine karşı Dede Garkın adından yararlanıp kitle tabanını oluşturuyor.\n\nBozkurt’a göre ocağın Hacı Bektaş Tekkesi’nde postu yoktur. Ancak bu mesafe Hacı Bektaş Velî’nin kendisine değil, 16. yüzyıldan sonra değişen tekke yönetimine yöneliktir:\n\nHacı Bektaş Tekkesi ile kavgalı ama Hacı Bektaş’la değil. Hacı Bektaş’ı ulu bir eren sayıyor. Onunla en küçük sorunu yok. Sorun, 16. Yüzyıldan sonra değiş[e]n Tekke yönetimi ve uygulamaları ile ilgili.\n\nBozkurt bu ayrımı, Balım Sultan döneminde tekkede yapılan düzenlemelere bağlar: dedeliğin soydan gelme ilkesi yerine atanmış “baba” düzeni ve babalara evlenme yasağı (mücerretlik) getirilmiştir. Şah İbrahim Ocağı’nın da içinde yer aldığı Kızılbaş geleneği ise soydan gelmeyi esas alır. Bozkurt bu noktada, kendisinin yayımladığı Buyruk’tan şu satırı aktarır:\n\nBuyruk’un Pir bölümünde “yalnız ve yalnız Muhammed-Ali’nin soyundan olan kimsenin pirliği geçerlidir” deniyor.\n\nBozkurt’a göre ocağın bir başka belirgin özelliği, yola sonradan katılmayı kabul etmemesidir:\n\nBir kişi ancak doğuştan toplumun içinden gelince Kızılbaş süreğini özümser. Şah İbrahim süreğinin de başat ilkesi budur. Anadili gibi yaşanan çevrede kazanılan bir kimliktir.\n\nBozkurt, köydeki Karadirek tekkesine ayrı bir bölüm ayırır. Ona göre Karadirek’in önemi, Hacı Bektaş Tekkesi’nin 16. yüzyılda Osmanlı yönetimiyle bütünleşmesinden sonra artmıştır:\n\nKızılbaş direniş ve dayanışmasını pekiştirecek bir işlev üstlenmiş. Osmanlı yönetimi ile uzlaşan Hacı Bektaş tekkesine karşı, İran Türkmenlerince görevlendirilen dedelerin otağı olmuş.\n\nKöyün kuruluşuna ilişkin anlatıyı da kaydeder. Anlatı ya göre köyün kurucusu Şah Velî, ocağını develere yükleyerek Erdebil’den çıkmış ve Mezirme’ye gelmiştir ( Bozkurt 2017 ). Yıldız’ın derlediği gelenekte de Şah Velî, Karadirek tekkesini onaran ve ocağın bağlılarını çoğaltan 17. yüzyıl dedesi olarak geçer ( Yıldız 2012, s. 130 ).\n\nBozkurt’un 1986 tarihli gözlemi, Karadirek’in bugünkü yapısının tarihine de ışık tutar. Eski köyde toprak kayması olduğunu ve devletin köyü yukarıdaki tepeye taşımaya karar verdiğini anlatırken şunu not eder:\n\nKaradirek tekkesi de yeni yerleşim alanında yerine almış. Yeğenim Yusuf Ziya Bozkurt’un çizdiği yapıçizime göre yapımı sürüyor.\n\nEski köy ve üstteki düzlükte yapımı süren yeni konutlar. Yaklaşık 1980’lerin ikinci yarısı, sonbahar; çeken bilinmiyor. Fotoğrafın Bozkurt’un 1986 gezisiyle bir bağı bilinmiyor; köyün taşındığı yıllardan olduğu düşünülüyor. Haydar Öztürk koleksiyonu, MZ.2026.1.5 .\n\nBozkurt’un yazısının en canlı bölümü, Temmuz 1986’da yapılan sözlü kültür derleme gezisinin anlatımıdır. Ekipte halkbilimci Prof. Dr. İlhan Başgöz , halkbilimci ve fotoğrafçı Oğuz Aktan ve Bozkurt’un ailesiyle eski bağları olan Âşık Ali Kurt vardır. Bozkurt, ailelerinin ortak geçmişini şöyle anlatır:\n\nAtalarımız üç kuşaktır Malatya-Sivas-Tokat dolaylarında Alevi köylerinde cem yürütmüşler. Benim soyum “dede” olarak posta oturmuş, Aşık Ali’nin soyu ise zakirlik de[n]en aşık hizmetini yerine getirmiş.\n\nMalatya’nın Hekimhan ilçesine bağlı Mezirme köyü kayalar arasına gömülmüş bir kaleyi andırır. Geçmişin derinliklerinde kendini saklamak ister gibi iki derenin arasına gizlenmiştir.\n\nGezinin günlüğe dönüşen satırlarında köyün o yıllardaki hâli de görülür. Bozkurt’un notlarına göre Malatya ile Ballıkaya arasındaki 35 kilometrelik yol, köy minibüsüyle üç saatte alınır. Eski köyün evleri bir vadinin iki yamacına kurulmuştur, aralarında meyve bahçeleri vardır:\n\nDede ocağının yapısı, bir vadinin iki yamacına yerleşmiş renkli taşlardan yapılmış evler, evler arasında yer yer meyve bahçeleri. Eski Mezirme bu. Bir bir yitip giden yaşlılar gibi, Eski Mezirme de ölüyor.\n\nBozkurt’un “renkli taşlardan yapılmış evler” diye andığı eski köyden: kırmızımsı kesme taş ve koyu bazaltla örülmüş evler. Yaklaşık 1980’ler; çeken bilinmiyor. Haydar Öztürk koleksiyonu, MZ.2026.1.3 .\n\nBu tasvir, sitemizdeki Eski Köy sayfasının konusu olan yerleşimin taşınmadan hemen önceki hâlidir.\n\nEncümen Hüseyin Yılmaz. Fotoğraf: Haydar Öztürk, 2002 öncesi; Haydar Öztürk koleksiyonu, MZ.2026.1.7 . Zeynep Oktay’ın yazdığı anma metnine göre Hüseyin Yılmaz 1993’te Ballıkaya Kültür Kalkındırma ve Turizm Derneği’ni kurdu, Ballıkaya Kültür ve Cem Evi’nin (Karadirek) yapımını başlattı ve 25 Ekim 2002’de öldü ( anma metni ).\n\nEkibin köydeki üçüncü akşamı, Bozkurt’un “Şah İbrahim Veli soyunun son temsilcisi olmanın onuru ile hizmet” gören ev sahibi olarak andığı Encümen Hüseyin Yılmaz ’ın konağında geçer. Bozkurt, o akşamki sohbetten bir anı aktarır. Âşık Ali deyiş söylemeye başlayınca Encümen Hüseyin onu şöyle uyarmıştır:\n\n“Aşık, Hatayi’den, Pir Sultan’dan söyle. Balım Sultan falan yok. […] Ben kendi atamı dedemi överim!”\n\nBozkurt bu sözlerin kendisini şaşırttığını yazar. O sıralarda Bektaşi-Kızılbaş ayrışmasının Balım Sultan döneminde başladığını “biraz da çekinerek” ileri sürmüştür. Bu çıkarımı hiç okumamış bir köylünün, gelenekten gelen bilgiyle aynı şeyi söylemesini kendi savının doğrulanması olarak görür.\n\nAynı sohbette tartışmalar da olur. Bozkurt’un anlattığına göre köyün Akçadağ Köy Enstitüsü’nde okuyup öğretmen olmuş kuşağı, hem güçlü bir Türklük bilinci taşımakta hem de soylarının Hz. Ali’ye dayandığına inanmaktadır. Başgöz ve Bozkurt bu iki inancın birbiriyle nasıl bağdaştığını sorar. Uzun tartışmanın sonunda köyün öğretmenlerinden İbşir şu karşılığı verir:\n\n“Dünyada tüm insanların inançları var. İnsanlar onsuz yapamıyor. İnsan inançla daha huzurlu oluyor. Bizim inançlarımız bunlar. Daha fazla deşmeyin.”\n\nGece semahla biter. Âşık Ali’nin sazı eşliğinde yaşı altmışı geçmiş köylüler semaha kalkar. Bozkurt’un notuna göre Âşık Ali, Malatya, Sivas ve Tokat Alevileri arasında ayrı bir yeri olan ve Şah İsmail’in zaferlerini anlattığına inanılan “Saba mülkü” deyişini çalar:\n\nSaba mülkün verir bade Dağıttıkça saba zülfün Yıkar Çin mülkünü ahır Harap eyler hata zülfün\n\nBozkurt, Alevi âşıkların bu deyişi Bayburtlu Zihni’ye mal ettiğini de not eder. Ancak Bayburtlu Zihni’nin Şah Hatayi ile tarihsel bir ilgisi bulunmadığını, bu yüzden şiirin ya Zihni’nin olmadığını ya da Hatayi için yazılmadığını belirtir ( Bozkurt 2017 ).\n\nBozkurt, ocak ailelerinin ellerindeki belgelere de yer verir. Bunlar hakkında yazdıkları, belgelerin kendisinin yayımlanmasından önce önemli bir ipucudur.\n\nNoter onaylı soy kütüğü. Bozkurt’a göre Şah İbrahim soyundan Hüseyin Yılmaz, ocağın soy kütüğünü 1986’da yeni yazıya çevirtmiş ve Ankara 11. Noterliği’nde onaylatmıştır (No: 44178). Bozkurt bu kütüğü, Ebu Talib’den başlayıp Erdebil şeyhleri ve Safevî şahları üzerinden Şah Paşa’ya (Paşoğ Dede) ve 1935 sonrası Öztürk, Oktay, Kutlu ve Yılmaz ailelerine uzanan bir sıra olarak verir. Ardından da şu değerlendirmeyi yapar:\n\nSoykütüğü, tüm soykütüklerinde olduğu gibi, birbirini tutmayan pekçok adla dolu. İçinde sıcak bilgi yok denecek ölçüde az.\n\nBozkurt’a göre köylülerin Erdebil’de düzenlenmiş soy kütükleri vardır ve bunları Ankara’da yeminli bir çeviri bürosuna Osmanlıcadan çevirtmişlerdir. Bozkurt, yazısında bu çevirilerden bazı bölümler de verir. Bunlar hicrî 1321 (miladî 1903) tarihli olup Erdebil’deki dergâha yapılan bir ziyaretten ve verilen bir halifelik unvanından söz eder. Bozkurt’un tanıklığına göre Adem’den başlayıp On İki İmam’a uzanan bir soy kütüğü de Karadirek tekkesine asılmıştır.\n\nAydın’a gönderilen mektup. Bozkurt’un Ballıkaya’da bulduğunu yazdığı bir belge, ocağın 19. yüzyıl sonunda Ege’ye kadar uzanan bağlantısını gösterir. Mektup Aydın vilayetindeki babalara ve taliplere hitap eder. Ankara yöresinden birinin halifelik iddiasının geçersiz olduğunu bildirir. Bozkurt’un okumasına göre mektupta ocağın temsilcileri olarak şu satır geçer:\n\nbirinci sınıf ricalden Başağa zadelerden bu ses camiamıza Hacı Ağa ile Hasan Ağa, […] ol tarafa göndermiştir.\n\nMektubun sonunda Veli Ağazade, Ali Ağazade, Mahmut Ağazade, Selman Ağazade, Ebuseyf Ağazade ve Ahmed Ağazade adları ile bir mühür yer alır. Bozkurt mektubun tarihini 1898 olarak verir. Mektuptaki “Başağa zadeler” ifadesi, sitemizdeki Başağalar şeceresi açısından dikkat çekicidir. Ancak mektuptaki kişilerin şeceredeki adlarla eşleştirilmesi için belgenin aslının görülmesi gerekir. Bozkurt’un yorumu şöyledir:\n\nBelgeden, 19. yüzyıl sonlarında Şah İbrahim ocağının kitle denetimini sürdürdüğü anlaşılıyor.\n\nBozkurt 1989’da Oğuz Aktan’la birlikte mektubun gönderildiği yerlerden Sarıcaova köyüne (Kuyucak, Aydın) de gitmiştir. 7 Temmuz 1989 tarihli günlük notunda köydeki Şah İbrahim taliplerinin “hep Mezirmeli dedelerin (Hacı Ali dedenin uğrak yeriymiş) yönetiminde” kaldığını yazar ( Bozkurt 2017 ).\n\nBozkurt, soy kütüklerinin kuru ad sıralamalarının yanında deyişlerin “bir soluk aldırıyor ve çok daha fazla bilgi veriyor” olduğunu söyler. Yazısında Mezirme’yi doğrudan anan iki deyiş vardır.\n\nİlki, İsyani mahlaslı bir şairin deyişidir. Her dörtlüğü “Devah edin Mezirme’ye varınca” diye biter:\n\nŞeyh Safi’nin gediğine çıkınca Erdebil’in gonca gülün kokunca Ballıkaya’nın balı akınca Devah edin Mezirme’ye varınca\n\nBelini vermiş taşa kayaya Şah İbrahim dersi verip okuta Yılan boğazından buğday akıta Devah edin Mezirme’ye varınca\n\nİkincisi, 19. yüzyıl sonlarında yaşamış Ballıkayalı âşık Yemenli ’nin, dönemin dedelerini eleştiren uzun bir taşlamasıdır. Bozkurt’un anlattığına göre Yemenli askerlik için Yemen’e gitmiş, okuryazar ve zeki olduğu için orada subaylığa yükselmiş, köyüne döndükten sonra Yemenli mahlasıyla deyişler yazmıştır. Deyişlerinin çoğu kaybolmuştur. Taşlamadan bir dörtlük:\n\nBilmezsiniz nedir ehli halimi Gücüm yetmez nidem, hüküm galibi Bin senelik Şah İbrahim talibi Çundurdunuz yörüklere dedeler\n\nYemenli, Levent Çoban’ın Hekimhan müzik kültürü araştırmasında da Ballıkaya’da yetişen âşıklar arasında anılır ( Çoban 2018, s. 79 ).\n\nBozkurt’un hakemli dergide yayımlanan makalesi, Mezirme’den bir dedeyi Alevi doğum gelenekleri bağlamında anar:\n\nKimi dedelerin nefesinin keskinlikleri ile ün yapmışlardır. Bunlardan biri Malatya’nın Mezirme köyünden Vaylöğ dededir. […] Şah İbrahim Veli ocağından gelen ve gerçek adı Mustafa Öztürk olan Vaylöğ, Malatya- Sivas- Tokat üçgeninde pek [çok] köyde, çocuğu doğmayan genç gelinlere duaları ile çocuk bağışlamıştır. Doğan erkek çocukları onun adını almışlardır.\n\nAlıntıdaki ad hatalıdır: Vaylöğ Dede’nin asıl adı Mustafa Tuna’dır ( Oktay, e-posta ); ayrıntılar kişi sayfasında .\n\nBlog yazısında da bu dedeyi çocukluğundan “düş gibi” hatırladığını yazar. Onun duasıyla doğan çocukların Mustafa adının yanında Vaylöğ lakabını da taşıdığını ekler ( Bozkurt 2017 ). Bozkurt, bu inancın Şamanik kökenli olduğunu düşünür. Ballıkaya’da bugün bir ziyaret yeri olan Vayloğ Dede Türbesi ile bu dedenin aynı kişi olup olmadığını teyit eden bir kaynağa henüz ulaşamadık. Bu yüzden ikisini ayrı tutuyoruz.\n\nBozkurt, ocağın Mezirme dışındaki izlerini de sıralar ( Bozkurt 2017 ):\n\nFuat Bozkurt’un Şah İbrahim Velî Ocağı üzerine yazdıklarının değeri iki yönlüdür. Bir yandan ocağın Alevilik içindeki yerine dair güçlü ve tartışmaya açık bir yorum ortaya koyar. Bu yorum, ocağın Erdebil’le bağını, Hacı Bektaş Tekkesi’yle mesafesini ve bilinçli bir örgütlenmeyi öne çıkarır. Öte yandan, 1986 yazında Mezirme’de tutulmuş notlar, adı geçen kişiler, söylenen deyişler ve görülen belgelerle, bugün artık bulunması zor bir tanıklık bırakır.\n\nBu tanıklığın bir bölümü, örneğin Aydın mektubu, noter onaylı soy kütüğü ve Erdebil kayıtları, belgelerin aslı görülerek doğrulanmayı bekliyor. Bu belgelerden birine sahipseniz ve sahibi olarak yayımlanmasına izin verirseniz, katkı sayfamızdan ya da mezirme@meztech.llc adresinden bize ulaşabilirsiniz. Gönderdiğiniz her belge, kimden geldiği ve hangi izinle yayımlandığı belirtilerek siteye eklenir.","onceki":"","oran":100,"ozet":"Halkbilimci Prof. Dr. Fuat Bozkurt'un Şah İbrahim Velî Ocağı üzerine yazdıkları: ocağın kökeni, örgütlenmesi, 1986 Ballıkaya gezisi, belgeler ve deyişler. Kendi sözleriyle, kaynaklarıyla.","surum":2,"url":"https://mezirme.com/yazilar/fuat-bozkurt-sah-ibrahim-veli-ocagi/","zaman":1794277790529}

Bu kayıt, haberin bu saatte bu hesapla Origmark'a kaydedildiğini ve önceki kayıtlarla ölçülen metin benzerliğini gösterir. Resmî belge değildir.

Origmark'ta aç